september 2026
Meer waard dan je denkt
Ik loop regelmatig naar Onze Lieve Vrouw ter Nood. Een halfuur lopen vanaf ons huis. Bij de Runxputte vul ik een flesje met water en daarna ga ik even in de Genadekapel zitten. Vijf minuten, soms een kwartier. De ene keer ben ik alleen, de andere keer zijn er meer mensen. Ik denk na over het leven. Over wat er speelt en over wat er nog komen gaat. Na een tijdje merk ik dat er rust in mijn lijf komt en dan loop ik weer naar huis. Ik ben niet echt gelovig, maar blijkbaar heb ik dit kleine ritueel toch nodig.
Binnenkort is het Open Monumentendag en ook OLV ter Nood doet mee, samen met acht andere monumenten in Heiloo. Het thema van dit jaar vind ik prachtig: Veerkrachtig erfgoed – in tijden van onzekerheid. Eeuwenlang hebben gebouwen en monumenten mensen beschermd: tegen oorlog, brand en andere gevaren. Nu staan diezelfde monumenten zelf onder druk: door klimaatverandering, hoge onderhoudskosten en een tekort aan vakmensen die weten hoe je zo’n oud gebouw moet restaureren.
Op een dag toen ik in de kapel zat, vroeg ik me af: wie bepaalt eigenlijk wat erfgoed is? En hoeft erfgoed altijd een kerk, een landgoed of een eeuwenoud gebouw te zijn? Thuis bij mij ligt bijvoorbeeld een heel ander soort erfgoed. Een oud schrift waarin mijn moeder haar recepten met de hand opschreef. Een tijdje geleden zei een van mijn zonen: ‘Mam, ik kan goed Russisch, maar oma’s handschrift kan ik natuurlijk niet lezen. Als jij er straks niet meer bent, kunnen mijn broertje en ik haar gerechten niet maken.’ Die gedachte vond ik maar niks en ik begon de recepten te vertalen voor mijn kinderen. Om de gerechten waarmee ik ben opgegroeid te bewaren en door te geven. Uiteindelijk groeide dat kleine familieproject uit tot iets wat ik nooit had verwacht: binnenkort verschijnt ‘De smaak van Moldavië’, het eerste Nederlandstalige kookboek over de Moldavische keuken.
Een heiligdom en een receptenboek lijken misschien weinig met elkaar te maken te hebben. Toch gaat het bij allebei om hetzelfde: iets bewaren omdat het betekenis heeft. Misschien is erfgoed uiteindelijk gewoon alles waarvan je hoopt dat de volgende generatie het niet verloren laat gaan?
